MCQ
भारत की संचित निधि MCQ - उत्तर सहित अभ्यास प्रश्न
RAS/RPSC तैयारी के लिए भारत की संचित निधि के 1 प्रश्न हल करें।
अभ्यास प्रश्न
प्र.1निम्नलिखित में से किस निधि से सरकार का सारा व्यय किया जाता है और संसद की मंज़ूरी के बिना उससे कोई राशि नहीं निकाली जा सकती?
व्याख्या
भारत की संचित निधि में केंद्र सरकार की मुख्य प्राप्तियां जमा होती हैं और सरकार का व्यय संसद की मंज़ूरी के बाद इसी से किया जाता है। आकस्मिकता निधि अचानक और तत्काल खर्च के लिए होती है, जिसे बाद में समायोजित किया जाता है। लोक लेखा में सरकार ट्रस्टी की तरह जमा राशि रखती है, जैसे भविष्य निधि से जुड़ी रकम; इसकी निकासी का स्वरूप अलग है। निजी लेखा सरकारी व्यय की संवैधानिक निधि नहीं है। इसलिए प्रश्न में बताई गई निधि संचित निधि है।
आपने 1 में से 1 नमूना प्रश्न देख लिए हैं
भारत की संचित निधि पर अनलिमिटेड अभ्यास RAS टेस्ट सीरीज़ + प्रैक्टिस पैक या गेट पास में मिलता है।
भारतीय संविधान एवं शासन में और विषय
लोक नीति एवं शिकायत निवारणकेंद्रीय सरकार (कार्यपालिका, विधायिका, न्यायपालिका)संविधान, प्रस्तावना, नागरिकता एवं मौलिक अधिकारभारत निर्वाचन आयोगकेंद्र-राज्य संबंध एवं आपातकालनीति निदेशक तत्व एवं मौलिक कर्तव्यसंविधान के भाग 9-क में नगरपालिकाएँनीति आयोगराज्यसभापंचायती राज संस्थाएँराज्य के नीति-निदेशक तत्त्वउच्च न्यायालय से जुड़े संवैधानिक प्रावधानभारतीय न्यायपालिकासंसद में विधेयक पारित करने की प्रक्रियासहकारी संघवादसंसदीय प्रक्रियाप्रस्तावना और 42वाँ संविधान संशोधनराज्य कार्यपालिका और विधानमंडलआंतरिक सुरक्षा संस्थाएँलापता बच्चों पर उच्चतम न्यायालय के निर्देशभारत के राष्ट्रपतिसंसदअनुच्छेद 324 और भारत निर्वाचन आयोगपारिवारिक कानूननिर्वाचन प्रक्रियाराष्ट्रीय मानवाधिकार आयोगराज्यसभा की कार्यवाही और प्रक्रियालोक सेवा आयोग और परीक्षा प्रशासनभारतीय साक्ष्य अधिनियम की धारा 112: वैधता की उपधारणा और DNA साक्ष्यऔद्योगिक सुरक्षा, व्यावसायिक स्वास्थ्य और कार्य दशाएँबाल अधिकार और कल्याणलोक प्रशासनआंतरिक सुरक्षा: खतरे, बल, एजेंसियाँ, चुनौतियाँभारतीय राजव्यवस्थाभारत निर्वाचन आयोगसार्वजनिक परीक्षा व्यवस्था और नियमनउच्चतम न्यायालय की संरचना और न्यायाधीशजन स्वास्थ्य व्यवस्था और प्रशासनमंत्रिपरिषद का सामूहिक उत्तरदायित्वभारत में डिजिटल गवर्नेंसनिर्वाचन तकनीकनिर्वाचन आयोग में सुधारउच्चतम न्यायालय के निर्णयभारत के रक्षा संस्थानडिजिटल सार्वजनिक अवसंरचनासमुद्री सुरक्षाऑनलाइन गेमिंग का विनियमन15वाँ वित्त आयोगलोक प्रशासन में कृत्रिम बुद्धिमत्ताउच्च न्यायालय के न्यायाधीशों की नियुक्तिराजस्थान सामान्य ज्ञानरक्षा निर्यातऑपरेशन सिंदूरकेंद्र-राज्य संवाद और सांस्कृतिक कूटनीतिसंवैधानिक एवं सांविधिक निकायसामान्य ज्ञानसंविधान के आपातकालीन प्रावधानसंविधान की प्रमुख विशेषताएँसंविधान की प्रस्तावना, संघ और उसका राज्यक्षेत्र, नागरिकता और प्रमुख विशेषताएँकेंद्र-राज्य संबंध, आपातकालीन प्रावधान और प्रमुख संविधान संशोधनई-गवर्नेंसराज्यपाल की कार्यपालिका शक्तियाँसूचना का अधिकार अधिनियम, 2005भारत के रक्षा क्षेत्र के समसामयिक मुद्देजनगणना 2027रक्षा और सुरक्षाभारत और राजस्थान की सरकारी योजनाएँब्रिक्सआधारभारत में कौशल विकासभारत निर्वाचन आयोग: हाल के बदलावभारत-वियतनाम संबंधभारत के द्विपक्षीय संबंधसमुद्री कूटनीतिपश्चिम एशिया में समुद्री संकट और भारत की प्रतिक्रिया, 2026भारत में राज्यों का पुनर्गठनअनुच्छेद 343 में संघ की राजभाषामौलिक अधिकार और 44वाँ संविधान संशोधनहज नीति 2027एनीमिया मुक्त भारत अभियानपुरस्कार और सम्मानसंवैधानिक सुधार और परिसीमनसंवैधानिक पदराष्ट्रीय सहकारिता नीति 2025भारत में रक्षा उत्पादनस्कूली शिक्षा में हाल के बदलाव1975 का आपातकालऊर्जा सुरक्षासार्वजनिक परीक्षाओं की निष्पक्षता और पेपर लीकएफसीआरए 2.0 पोर्टलभारत में राज्यों का पुनर्गठनभारत-चीन सीमा मामलों पर परामर्श और समन्वय के लिए कार्य तंत्रखाद्य एवं कृषि संगठन और एग्रीकोला पदकभारत-अफ्रीका संबंधभारत-भूटान सीमा शुल्क सहयोग और व्यापारभारत-इटली संबंधभारत-नीदरलैंड संबंधभारत-नॉर्डिक शिखर सम्मेलन 2026भारत-नॉर्वे संबंधभारत-दक्षिण कोरिया संबंधजहाज़ निर्माण में भारत-दक्षिण कोरिया साझेदारीआईएनएस सुदर्शिनी की लोकायन-26 तैनातीभारत-श्रीलंका संबंधभारत-स्वीडन संबंधभारत-यूएई संबंधभारत-अमेरिका महत्वपूर्ण खनिज सहयोगभारतीय शासन व्यवस्था में प्रधानमंत्री की स्थितिअवसंरचनाकिम्बरली प्रक्रियाश्रमिकों की सालाना स्वास्थ्य जाँच पहलभारत के भूमि पत्तनजन विश्वास 2.0 विधेयकजल शक्ति मंत्रालयसंसद का मानसून सत्र 2026भारत में मादक पदार्थ नियंत्रणराष्ट्रीय खेल बोर्डस्टेटाथन: विकसित भारत के लिए डेटा यात्रापीएम स्वनिधिक्वाडराजस्थान: ई-गवर्नेंस पहलराजस्थान पुलिस प्रशासनग्रामीण विकासVB-G RAM-G अधिनियम, 2025एक साथ चुनावभारत में मुख्यमंत्रियों की नियुक्तियाँदूरसंचारनिर्यात सुविधा के लिए रिलीफ योजनायूएलपीआईएन और डिजिपिन का एकीकरणभारतीय सशस्त्र बलों में महिलाएँभारत-वियतनाम व्यापक रणनीतिक साझेदारीभारतीय शासन व्यवस्था में प्रधानमंत्री की स्थितिसंयुक्त राष्ट्र मिलिट्री जेंडर एडवोकेट पुरस्कार के भारतीय प्राप्तकर्ताभारत का परिसीमन आयोगभारत में रक्षा प्रशासनरक्षा कूटनीतिभारत की मानवीय सहायताभारत-मध्य पूर्व-यूरोप आर्थिक गलियाराग्रामीण आजीविका की शासन-व्यवस्थाभारतीय विदेश नीति: निर्धारक, प्रमुख शक्तियाँ, पड़ोसी, प्रवासी, सांस्कृतिक कूटनीतिभारत-ओमान व्यापक आर्थिक भागीदारी समझौताभारत-सिंगापुर रक्षा सहयोगभारत-यूके महत्वपूर्ण खनिज सहयोगFAO एग्रीकोला पदकभारत-संयुक्त अरब अमीरात संबंधभारत-यूरोप संबंधभारतीय संविधान की प्रमुख विशेषताएँभारत-भूटान संबंधभारत-साइप्रस संबंधभारत-जर्मनी सहयोग के प्रमुख क्षेत्रभारत-जर्मनी विदेश कार्यालय परामर्शभारत-जापान AI सामरिक संवादभारत-जापान संबंधभारत-म्यांमार समुद्री सहयोगडॉ. सविता बेन आंबेडकर अंतरजातीय विवाह सहायता योजनासंविधान के भाग 9-क में नगरपालिकाएँयूथ को:लैब नेशनल इनोवेशन चैलेंज 2026ब्रिक्स सर्वोच्च लेखापरीक्षा संस्थानों के प्रमुखों का शिखर सम्मेलनराज्य मानवाधिकार आयोग के कार्यराज्य विधानसभाओं की संरचनाराज्य लोक सेवा आयोग का वार्षिक प्रतिवेदनडार्क पैटर्नराज्य प्रशासन में मुख्य सचिवसाइबर अपराध के खिलाफ राजस्थान पुलिस के अभियानपश्चिम एशिया में समुद्री सुरक्षाभारतीय शासन व्यवस्था में प्रधानमंत्री की स्थितिगोवा को पूर्ण राज्य का दर्जाभारत में महत्वपूर्ण खनिजहोर्मुज़ जलडमरूमध्यदेशी रियासतों का भारतीय संघ में विलयअंतर-राज्य परिषद और नीति आयोगमतगणना में पुलिस पर्यवेक्षकों की भूमिकाअंतरराष्ट्रीय पुरस्कार और सम्मानस्वास्थ्य सेवाओं की अंतरराज्यीय पोर्टेबिलिटीन्यायिक पुनरावलोकनन्यायिक सक्रियताऑनलाइन गेमिंग संवर्धन एवं विनियमन नियम, 2026अनुच्छेद 249 और राज्य सूची पर संसद की विधायी शक्तिलखपति दीदी रोडमैपअनुच्छेद 124: सर्वोच्च न्यायालय की स्थापना और गठनउपराष्ट्रपति और पीठासीन अधिकारीस्थानीय सरकारशहरी एवं ग्रामीण स्थानीय शासनलखनऊ-कानपुर एक्सप्रेसवेमेरा युवा भारतमंजूरी प्रक्रिया में सुधारयुवा नेतृत्व की पहलमुख्यमंत्री आयुष्मान आरोग्य योजनासंविधान के भाग 9-क में नगरपालिकाएँNAMASTE योजना की प्रगतिNAMASTE योजनाएनसीईआरटी में 1975 के आपातकाल का विवरणराजस्थान में NHRC की कार्रवाईउपभोक्ता संरक्षणयूथ को:लैब नेशनल इनोवेशन चैलेंज 2026नीति आयोग की शासी परिषद की 11वीं बैठकनीति आयोग के अध्यक्षस्वतंत्रता के बाद राष्ट्र-निर्माणराष्ट्रीय शैक्षणिक भंडारराष्ट्रीय मानवाधिकार आयोगसरकारी वेबसाइटें और डिजिटल ब्रांड पहचान के मानकयूएलपीआईएन और डिजिपिन का एकीकरणभारत के राष्ट्रीय प्रतीकभारत-भूटान द्विपक्षीय व्यापारसिक्किम जैविक मिशनअसम-नगालैंड त्रिपक्षीय पेट्रोलियम समझौता ज्ञापनउच्चतम न्यायालय (न्यायाधीशों की संख्या) अधिनियम, 1956राजस्थान में ओबीसी का राजनीतिक आरक्षणउद्देश्य प्रस्तावसंवैधानिक रिटसंयुक्त राष्ट्र आर्थिक और सामाजिक परिषद के कार्यात्मक निकायPM-AJAY के घटकभारत और वानुअतु के संबंधपद्म पुरस्कारपंचायत उन्नति सूचकांकराजस्थान में स्थानीय निकाय चुनावों की समय-सारिणीअंतरराष्ट्रीय संपर्क गलियारे और पहलभारत और यूरेशिया के बीच संपर्कसंसदीय समितियाँभारत के नियंत्रक एवं महालेखा परीक्षकराज्य सूची पर संसद की विधायी शक्तिभारतीय संविधान के भागऔषधि नियम, 1945 के तहत कफ सिरप का नियमनअरैक-विरोधी आंदोलनभारतीय डाक का आधुनिकीकरणसंविधान की प्रस्तावना, नागरिकता और प्रमुख विशेषताएँभारतीय संविधान की प्रस्तावनाएन-जेन डाकघरथल सेनाध्यक्ष की नियुक्तिआधार ऐप: निजता, सहमति और प्रमाणीकरण रिकॉर्डभारत के नियंत्रक एवं महालेखा परीक्षकआयुष्मान भारत पीएम-जय में राज्यों की भागीदारीजनगणना प्रक्रिया और स्व-गणनाक्वाड विदेश मंत्रियों की बैठकक्वाड समूहRGHS की निगरानीराजस्थान में रेलवे अवसंरचनाराजनिवेश के आवेदनभारतीय संविधान का सुलेखनआदर्श ग्राम योजना की प्रगतिराजस्थान में रेडियो प्रसारण सेवाएँब्रिक्स में स्वास्थ्य सहयोगराज्यसभा के मनोनीत सदस्यनियामक क्षमता निर्माणराज्यपाल को पद से हटानाअस्पतालों में दर्ज मौतेंभारत में आरक्षण और सामाजिक न्यायआयुष्मान भारत डिजिटल मिशनस्वतंत्र भारत के शिक्षा आयोगसंविधान की आठवीं अनुसूची की भाषाएँशिक्षा प्रशासन और परीक्षा सुधारEWS आरक्षण और संवैधानिक संशोधनईसीआईनेट और चुनावी साइबर सुरक्षानिर्वाचक नामावली और विशेष गहन पुनरीक्षणEFTA-भारत व्यापार और आर्थिक भागीदारी समझौताईसीआईनेट के डिजिटल मतगणना उपकरणईसीआईनेट चुनाव प्रबंधन प्लेटफ़ॉर्मनिर्वाचक नामावली के विशेष गहन पुनरीक्षण पर सर्वोच्च न्यायालय का निर्णयमुख्यमंत्री के संवैधानिक कर्तव्यभारतीय संविधान का निर्माणईसीआईनेट और चुनावी पारदर्शिताविधि का शासनडिजिटल भूमि प्रशासनराष्ट्रीय शैक्षणिक भंडारडिजिटल पब्लिक इंफ्रास्ट्रक्चर 2047 रोडमैपसंयुक्त राष्ट्र आर्थिक एवं सामाजिक परिषद के निकायों में भारत का निर्वाचन, 2026FAO एग्रीकोला पदकविश्वविद्यालय शिक्षा आयोग 1948-49एफसीआरए 2.0 पोर्टल और ई-ओसीआई कार्ड से जुड़े सुधारईसीआईनेट के डिजिटल मतगणना उपकरणईसीआईनेट चुनाव प्रबंधन प्लेटफ़ॉर्मग्रामीण रोजगार कार्यक्रमडिजिटल सहमतिस्वतंत्र भारत का पहला केंद्रीय मंत्रिमंडलभारत की विदेश नीति और गुटनिरपेक्षताभारत में राज्यों का पुनर्गठनGST परिषदभारतीय प्रवासी समुदाय और भारत की प्रवासी नागरिकता (OCI)भारत की विकास साझेदारीभारत के अंतरिक्ष क्षेत्र में सुधारएनीमिया मुक्त भारत अभियान के संचालन संबंधी दिशानिर्देशराज्यपाल: राज्य विश्वविद्यालयों का पदेन कुलाधिपतिराज्यपाल की कार्यपालिका शक्तियाँग्राम सभा का संवैधानिक दर्जाडिजिटल स्वास्थ्य प्रशासनस्वास्थ्य क्षेत्र के नियम-कानूनआयुष्मान भारत–प्रधानमंत्री जन आरोग्य योजनाराजस्थान राज्य एलाइड एवं स्वास्थ्य देखभाल परिषदस्वास्थ्य सेवाओं के दावों में अनियमितताएँ
